Turkish Text
ihtiyarın var olması O’nu kararlılığından, sakinliğinden ve birliğinden uzaklaştırır.2 İlk neden hakkında O’nun ne olduğundan ziyade ne olmadığını söylemenin daha doğru olduğunu düşünen Proclus da3 Tanrı’nın bizatihî cömert olduğunu, bu cömertliğin âlemin varlığının illeti olduğunu kabul eder. O’nun cömertliği kadîm ve kesintisiz olduğu için âlemin de kadîm ve kesintisiz olması gerekir. Tanrı’nın bir zaman cömert, bir başka zamanda ise cömert olmaması düşünülemez.4 Fârâbî Tanrı’nın hikmet, hayat sahibi, âlim, kâdir ve mürid olduğunu söylerken,5 İbn Sînâ’ya göre de Allah’ın ilim, hayat, irade ve kudret sahibi olması, konuşan, işiten ve gören şeklinde nitelendirilmesi gerekmektedir. Zira varlı