Turkish Text
Muhammed’den böyle bir şey duymamış olsaydı söz konusu değerlendirmeyi yapamayacağını belirtmiştir.6 Bilmen’in aktardığı bu detay sahabe nezdinde tefsirin nasıl algılandığını göstermektedir. Sahabe anlayışında âyetin zahirine bağlılık ve Hz. Peygamberden nasıl işitilmişse o şekilde tefsir etme tavrının hâkim olduğu görülmektedir. Bilmen, tarihçi Vâkıdî (ö. 207/823) hakkında bilgi verirken onun kütüphanesinde on iki bin kitap bulunmasından hareketle İslâm’ın ilk dönemlerinde olağanüstü bir ilmî hareketliliğin olduğu sonucuna ulaşmıştır.7 Tefsir tarihinde yer alan her bilgi bize mevcut dönemin özelliğini ortaya koyan sosyolojik bir kaynak mahiyetindedir. Bilmen’in müfessir Mâverdî (ö. 450/1058