Filibeli Ahmet Hilmi'a Göre Hilâfet ve Siyaset

klı olmayanı haklı, liyakatsiz olanı ehilmiş gibi göstererek toplumu ayakta tutan erdemleri ve kurumları zayıflatmaktadır.2 Neredeyse insanlık tarihi kadar eski olan rüşvet, ister seküler ister dinî inancın hâkim olduğu toplumlar olsun insanın olduğu her yerde olagelmiştir. Ahlâkî çöküşün göstergelerinden olan rüşvet vahye dayalı bütün ilâhî dinlerde yasak ve haram olduğu gibi eski Hint, Mısır, İran, Sümer ve Yunan toplumlarında da suç sayılmış, özellikle adlî rüşvete ağır cezalar verilmiştir. Roma hukukunda rüşvet alan yargıca ölüm cezası öngörülmüş ve memurların hediye kabul etmesi yasaklanmıştır.3 İslâm dininde de toplumun huzurunu temin etmek, insanların barış içinde yaşamasını güvence a