Aliyyü`l Kari`nin kelami görüşleri (Emali Şerhinde Allah`ın sıfatları ve peygamberlik konuları)

Abstract

it ALİYYÜ'L-KARÎ'NtN KELAMI GÖRÜŞLERİ (EMÂLÎ ŞERHİNDE ALLAH'IN SIFATLARI VE PEYGAMBERLİK KONULARI) ÖZET îman konuları dinde temeldir. Bu iman konularına bağlı olarak da amel ve ahlâkla ilgili kurallar vardır. İmanın en temel unsuru Allah'ın varlığına ve birliğine iman etmektir. Allah'ı tanımak ve bilmek, Onu zatıyla ve sıfatlarıyla öğrenmek, Onun âlem ve insanla ilişkilerini anlamlandırabilmek ve Ona iman etmek bir kişinin mü'min olmasının ilk ve vazgeçilmez şartıdır. Aliyyü'l-Kâri'nin Allah'ın sıfatlan ve peygamberlik ile ilgili görüşlerini özetleyecek olursak; "Hayat, ilim, kudret, irade, kelâm, semi, basar gibi sıfatlan da zatî sıfatlar gibi değerlendirilir. Bu sıfatların da kadîm olduğu hususunda icma'm olduğu söylenir, bizde bu görüşe katılıyoruz. Fiilî sıfat; tekvindir ki bu eşyayı yaratmak ve hayat sahibi şeylerin nzkını vermek, ibda' (ilk defa yaratmak), inşa (güzelce yaratmak), ihya (yaşatmak), ifna (öldürmek), inbat (yeşertmek), inma' (artırmak) ve bunlann benzerleri ile tabir olunmuştur. Tekvin sıfatının kadim olduğu hakkında tartışmalar vardır. Maturidi Âlimlerine göre tekvin sıfatı kadimdir, Eş'ari ve Mutezile mezhebine göre ise hadistir". Bu konuda her bir mezhebin kendine özgü görüşleri vardır. Hz.Muhammed, peygamberlerin sonuncusudur ve ondan sonra peygamber gelmeyecektir. Bu çalışma sonucunda varmış olduğumuz nokta ise şudur: Ehlisünnet inançlarını anlatan Aliyyü'l-Kâri'nin bazı eserlerinin Türkçe'ye çevrilmesine ve üzerinde çalışılmasına rağmen, bu eseri üzerinde çalışmanın yapılmamış olması sebebiyle biz önemli iki konusu üzerinde çalışmak suretiyle buna bir adım atmış olduğumuzu düşünüyoruz. Zira Allah inancı ve peygamberlik konusu bugün bile insanların araştırarak öğrenip, kesin ve kat'î delillerle kabul edip benimsemek isteyecekleri en önemli konulardan biridir. Bu itibarla bu iki konuda bir şeyler yapmış olmakla bilimsel çalışmalara katkıda bulunduğumuzu zannediyoruz. Mustafa BİLGİNSOY Türkçe Anahtar Kelimeler : 1. Kelam 2. Sıfat 3. Peygamber