Semerkant kültürünün Māturîdî tefsirine etkisi
Şamil Aşbay
Abstract
Bu araştırmada Māturîdî'nin Teʾvîlātu'l-Ḳurʾān adlı tefsir eserinde yer alan Semerkant kültürüne ait unsurlar ortaya konmaya çalışılmıştır. Bir metnin oluştuğu döneme ait unsurları bilmemiz o metni daha doğru anlamamıza sebep olacaktır. Bundan dolayı dini metinlerin oluştukları döneme ait unsurları ve bu unsurların metne yansımalarını bilmemiz önemlidir. Çalışma giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın amacı, konusu yöntemi; Māturîdî'nin yaşamı ve Semerkant'ın kültürel yapısı ile ilgili bilgiler verilmiştir. Birinci bölümde ise ele alınan ayetlerin Māturîdî tefsirindeki yorumlarının Semerkant kültürü ile alakası olanları betimlenmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde ise Māturîdî tefsirinde yer alan kültürel kodların bağlamı ortaya koymaya çalışılmıştır. Böylece tefsir metnini yazıldığı dönemin hangi ölçüde etkilediği ortaya konulmaya gayret edilmiştir.