Osmanlı Şeyhülislâmlarından Kadızâde Ahmed Şemseddin Efendi'nin i'tikâdî görüşleri
Kadızâde Ahmed Şemseddin Efendi's thoughts in belief as a Ottoman Empire' Sheikhulislam
ORHAN BİRCAN
Abstract
Kadızâde Ahmed Şemseddin Efendi (1522-1580) Osmanlı Devletinin 17. şeyhülislâmıdır. Yaşadığı yıllar Osmanlı yükselme devrinin son zamanlarına rastlar. Üç farklı hükümdarın saltanatına şahitlik eden Kadızâde, devlete ait pek çok işte son derece önemli vazifeler üstlenmiştir. Bir Mâtürîdî âlimi olan Kadızâde, bu mezhebin görüşlerini benimsemekle birlikte kendi devrinin güçlü anlayışı olan Eş'arîlik çizgisiyle de uzlaşmayı sağlayacak bir ara yöntem takip etmiştir. Daha çok fıkıh sahasında çalışmalarını yoğunlaştıran Kadızâde farklı ilim dallarında da eserler vermiş velûd bir din bilginidir. Mevcut eserlerinden hareketle i'tikâdî görüşlerini öğrenebildiğimiz Kadızâde Ahmed Şemseddin Efendi'nin kelâm sahasında kaleme aldığı hâşiye ve ta'lik türündeki eserlerinin bugüne taşınamamış olması, onun kelâmî yöntemini tesbitte yeterli bilgiden mahrum olmamıza sebep olmuştur.