Muhammed b. el-Yemân es-Semerkandî'a Göre Âlemin Yaratıcısı Olarak Allah

lanların veya unsurların varlığını kabul etmiş8 ve yaklaşım özellikle Osmanlı Mâtürîdî ve hatta bazı Eşʿarî kelâmcıları tarafından kabul görmüş ve kısmen revize edilerek de geliştirilmiştir.9 Çalışmamıza konu olan Hayâtî Ahmed Efendi’nin insan fiilleri ve irâde konusunu ihtiva eden bu risâlesi Osmanlı döneminin bu konuyla alakalı nüvelerinden birini temsil 3 4 5 6 7 8 9 Varlıkta Allah’tan başka gerçek yaratıcı ve müessirin olmadığına ilişkin açıklamalar için bk. Tâşköprîzâde, Risâletu’l-ḳażâ ve’l-kader, 48; Celâluddin Devvânî, “Ḥalḳu’l-aʿmâl”, er-Resâilu’l-Muhtâra, thk. Seyyid Ahmed Toyserkânî (Isfehân: Kütüphâne-i Umûmî-yi İmâm Emîrü’l-Müʾminîn ʿAlî, 1405/1984), 64. Cebriyye’nin ile