Muhammed b. el-Yemân es-Semerkandî'a Göre İlâhî İşitme ve Görme

6/2, s. 8. Abdulcabbâr, Muğnî, c. 6/2, s. 8. 34 Abdulcabbâr, Muğnî, c. 8, s. 86; c. 6/2, s. 8, 84; Değim, Semih, Felsefetü’l-Kuder fî Fikri’lMu’tezile, Dâru’l-Fikri’l-Lübnânî, Beyrut 1996, s. 196; ayrıca bkz., ez-Zeydî, Kasım b. Muhammed Ali el-Mutezilî, Kitabu’l-Esas li Akaidi’l-Ekyas, tah.: Alber Nasri Nader, Beyrut 1985, s. 110; Abdulcabbâr’a göre, bir şeyi seçmeye teşvik eden bu yönlendirici saikler kuvvetlenince, insanın onu seçme eylemi yani irâdesi tecelli eder. Bu aşamada insan, fiilin gerçekleşebileceği ihtimaliyetler arasında seçim yapar. Böylece irâde murâdla karşılaşır. Burada irâdenin rolü, mürîdin kendisi için seçtiği durumu yerine getirmektir.