Ubeydullah b. Muhammed es-Semerkandî'a Göre Kazâ ve Kader

ı ve beşeri tecrübe adına edinilen bilgiler de “ ٍ‫ ”كُنْتُمْ خَ يْرَ أُمَّ ة‬ifadesindeki “‫ ”كان‬lafzının tam fiil olarak kabul edilmesi sonucuna götürür. Hz. Ömer, bu ifadeyle ilgili olarak, “Yüce Allah dileseydi elbette “ ‫“ ”أنتم خير أمة‬en hayırlı ümmet sizsiniz” buyururdu, eğer böyle buyursaydı o zaman hepimiz hayırlı ümmet olurduk” şeklindeki açıklamasıyla ْ‫ ُك ْنتُم‬ifadesinin “sahâbîlere ve onların yaptıklarını yapanlara hâs bir ifade olduğu”nu belirtir.27 Hayırlı ümmetle ilgili olarak Hz. Ömer’den, yaşanan gerçekliği öne çıkaracak tarzda “öncekilerimiz için olur, sonrakilerimiz olmaz”28 sözü ve olumsuz örneklere tepki olarak “kim bu üm22 Ebû Hayyân el-Endelüsî, Tefsîru’l-bahri’l-