Turk tilidagi matn
Fırkaların oluşmasında bir diğer etkili amil ise istidlâl yöntemi olmuştur. Hz. Peygamber ve sahâbe döneminde Kur’an ve hadis tek kaynak olarak yeterli görülmüştür.21 Zira o dönemde toplumun büyük kesiminin Arap diline vâkıf olması, nasların anlaşılmasında bir sıkıntıya mahal vermemiştir. Fakat daha sonraki dönemlerde yeni dine giren toplulukların Arapçaya vâkıf olmamaları ve aynı zamanda eski din ve kültürlerini de yaşatmış olmaları, aklî delillerin istidlâlde kullanılmasını zorunlu hale getirmiştir. Dolayısıyla İslâm âlimleri yeni metotlar geliştirmek zorunda kalmışlardır. 2. Ebû Hanîfe’nin Kelâmcı Kişiliği Ebû Hanîfe döneminde her ne kadar sistemli bir kelâm disiplininden söz etmek mümkün