Turk tilidagi matn
anlamda insana, evrene ve Tanrı’ya ilişkin küllî tasavvurlar ve bakış açıları edinmesine aracılık eden bir içsel ve tabiî soruşturma hüviyetine bürünmektedir. Dahası Mâtürîdî insanın havâtır sayesinde tanıma ve bilme konusundaki içsel muharriklere yani yaratılışına bu amaçla yerleştirilen fıtrî dinamiklere karşı koyamadığını düşünmektedir. İnsanın havâtır sâikiyle yöneldiği içsel sorgulamaları eserlerinde örneklerle anlatarak ayrıntılı ve farazî diyaloglara yer veren İmam Mâtürîdî’ye göre evrenin ve insan türünün sonradan varlık bulduğunun bilgisine ulaşan insanoğlu, (Mâtürîdî, 2005, s. 25-33) doğal olarak kendisinin de bir cüz’ü/parçası olduğu mevcûdatın, nasıl varlık sahasına çıktığını sor