Ebü'l-Leys es-Semerkandî'a Göre İlâhî Birlik ve Ezelîlik

Din-felsefe iliĢkisinden ve felsefe eleĢtirilerinden bahsedilirken Gazâlî‟ye ve öncü rolüne iĢaret etmek kastıyla onun Ġslam dünyasında filozofların görüĢlerini bir kelamcı ve fakih olarak bu derinlikte ele alan ve eleĢtiren ilk isim olduğu hususunda araĢtırmacılar arasında neredeyse bir ittifak vardır. Ancak sahaya indiğimizde, en azından eleĢtiri bakımından, Gazâlî‟nin sanıldığı kadar yalnız ve ilk olmadığı görülmektedir. YaĢadığı coğrafî, siyasî ve kültürel konum itibarıyla Gazalî kadar “merkez”de olmadığından– çünkü Gazâlî kariyerindeki belirleyici yılları Bağdat‟ta geçmiĢtir–, bilakis öğrenim, öğretim ve telif hayatını Ġslam dünyasının uzak doğusunda geçirdiğinden, yine Gazâlî gibi ne p