Muhammed b. el-Yemân es-Semerkandî'a Göre Hayât

elam ilminde ilk defa Mutezile tarafından ele alındığı bilinmekle birlikte,7Câhiz ve Hayyat dıĢındaki ilk dönem Mutezilî âlimlerin temel eserleri günümüze ulaĢmadığı için bilgi konusunda sistematik Ģekilde malumat veren en eski kelâm kaynağının Mâtürîdî‟nin (ö. 333/944) Kitâbü‟t-Tevhid‟i olduğunu söylemek gerekir.8 O bu eserinde bilgi konusunu çok yönlü olarak tartıĢarak bir bilgi sistemi inĢa etmiĢ, bunları yapılandırırken ilim, akıl, delil, nazar, zan, lafız, delâlet, cedel, kıyas, burhân, tefekkür gibi 5 Mâtürîdî, Ebû Mansur Muhammed b. Mahmud, Te‟vilâtü‟l-Kur‟an (nĢr. Bekir Topaloğlu ve dğrl.), Ġstanbul 2005, I,s. 32-33. 6 Mâtürîdî, Ebû Mansur Muhammed b. Mahmud, Kitâbü't-Tevhîd (nĢr. B