Türkcə Mətn
r kural ve kurallar manzumesi olsun ya da olmasın, görüşlerini en serbest ölçüler içinde ortaya koymakta idiler.”9 Bu özgürlük anlayışından hareketle İslâm âlimlerinin, devlet başkanının müçtehit derecesinde biri olmasını şart koşmalarının gayesi, başkasını taklit etmek yerine özgür iradesiyle hareket edebilmesini10 göz önüne almalarındandır. Buna göre İslâm’da özgür düşünce, devlet başkanından başlamakta ve düşünebilen, düşünce üretebilen herkesi kuşatmaktadır. Muhammed b. Hakan, hocası olan Abdullah b. Mübârek’e (ö. 181/797) “Bize tavsiyede bulunun” diye rica emesi üzerine, O’nun: “Görüşleri imam edinmeyin”11 demesi, kısmen Naslar karşısında aklî yorum ve anlayışa bir gönderme olsa da, bir