Türkcə Mətn
Hükümden bahsedebilmek için hâkim, mahkûm fîh ve mahkûm aleyh kavramları da gündeme gelir. Hâkim hükmün kaynağını, maḥkūm fîh hükmün konusunu, maḥkūm aleyh ise hükmün muhatabını ifade eder. Hüküm bahsinde temel tartışma konusu, hâkimin kim veya ne olduğu yönündedir. İlk dönem Muʿtezilî alimlere göre ḥusn-ḳubḥ bizzat eylemde mevcut iken sonraki Muʿtezilî alimlere göre eylemde bulunan sıfattan ötürü ḥasen veya ḳabīḥ diye nitelenir.15 Ḥasen ve ḳabīḥlik bizzat eylemle ilgili bir husus olunca idrak edilmesi şeriata bağlı olamaz. Bundan ötürü insanlar, şeriattan önce de bir eylemin iyi veya kötü olduğunu idrak edebilirler. Müteahhirun