Ebü'l-Mu'în en-Nesefî'a Göre Sevap ve Cezâ

dilmeleri açısından Allah’a, kesbedilmeleri ve işlenmeleri yönüyle (kesb, fiil) kullara ait olmasının insanı fâil olmaktan uzaklaştırmayacağını ortaya koyar. Yine Mâtürîdî, insanın kendisini eylemlerinde hür, fâil ve kâsib olarak hissettiğini de söyler (Mâtürîdî, 2002, 287-288). Ebü’l-Mu’în en-Nesefî (ö. 508/1114) insanın fiilleri meydana getiren fail olup bu fiilleri sebebiyle asi ve itaatkâr olduğunu, sevap ve cezanın Allah’ın yaratmasıyla değil de bu fiillerle ilişkili olduğunu belirterek fiillerin yaratıcısının Allah olduğunu ortaya koyar. Allah’ın hâlık, kulun ise fâil olduğunu belirttikten sonra insana hâlık vasfının ancak hâlık kavramından takdir ve tasvir kastedildiğinde; ihtirâ’ ve