Ubeydullah b. Muhammed es-Semerkandî'a Göre Tasdîk

kendisiyle bilgileri kesbetmeye muktedir olduğu insanî nefsi-i natıkaya mahsus olan bir kuvvettir."11 Aklın diğer bir tarifi de şudur: "Bir cevherdir ki, gaipleri yani tasavvurî ve tasdikî meçhulleri vasıtalarla, mahsusatı ise müşahede ile idrak eder."12 İslam filozofları akıl için dört mertebe ispat etmiştir. 1. Heyûlânî akıl: Çocukların aklî bilgilerden yoksun bulundukları bir halde ma’kulâtı kabul etmeye 9 Çantay, "Kur'ân-ı Hakîm ve Meâl-i Kerim", 1/32. Krş: İmam Mâtürîdî, Kitabu’tTevhid, thk. Bekir Topaloğlu-Muhammed Aruçi, Daru Sâdır, Beyrut, (Mektebetülİrşad, İstanbul), 1422/2001, s. 69. 10 Bâkıllânî, el-İnsâf fi mâ yecibu İ’tikaduhu ve lâ Yecûzul-Cehlu bihi,thk. Habib b. Tahir, Daru