Ubeydullah b. Muhammed es-Semerkandî'a Göre Kesb (Kazanım)

İnsanların hakkında ihtilaf ettikleri bilgiler kesbî/nazarî bilgilerdir.10 Çantay'a göre bilgi üretme aleti olan "bilmek ve idrak etmek" manasına masdar olarak da kullanılan aklın tercih edilen tanımı şudur: “Nefsin, kendisiyle bilgileri kesbetmeye muktedir olduğu insanî nefsi-i natıkaya mahsus olan bir kuvvettir."11 Aklın diğer bir tarifi de şudur: "Bir cevherdir ki, gaipleri yani tasavvurî ve tasdikî meçhulleri vasıtalarla, mahsusatı ise müşahede ile idrak eder."12 İslam filozofları akıl için dört mertebe ispat etmiştir. 1. Heyûlânî akıl: Çocukların aklî bilgilerden yoksun bulundukları bir halde ma’kulâtı kabul etmeye 9 Çantay, "Kur'ân-ı Hakîm ve Meâl-i Kerim", 1/32. Krş: İmam Mâtürîdî, K