Ubeydullah b. Muhammed es-Semerkandî'a Göre İlâhî Birlik ve Ezelîlik

Zorunlu Varlık’ı bir an için yok saymak mantıkî bakımdan imkânsızdır. Hâlbuki özü itibariyle varlığı zorunlu olmayan varlık (mümkinü’l-vücûd) için böyle bir durum söz konusu değildir. Zira onun varlığı bir sebebe dayanır. Çünkü mümkün varlıkların sebeplilik zincirinin sonsuza kadar sürüp gitmesi imkânsızdır. O hâlde mümkün varlıkların bir zorunlu varlıkta son bulmaları gerekir ki, bu Đlk Varlık (Tanrı)’tır.18 Đbn Sina düşüncesinde varlık, zorunlu, mümkün ve mümteni (mümkün olmayan) olmak üzere başlıca üç kısma ayrılır. Đbn Sina’ya göre zorunlu, yokluğu farz edilemeyecek veya olduğundan başkasının düşünülmesi imkânsız olandır.19 Zorunlu Varlık (Vâcibü’l-Vücûd) ise, 16 Şerif Ali b. Muhammed e