Nesefî tefsirinde Müşkilu'l-Kur'ân

Özet

Medârik metninin en önemli hususiyeti, içinde bulunduğu çağın tarihsel, sosyolojik ve psikolojik durumlarını metnin yazılma amacına hizmet edecek şekilde kelâmi ve felsefî perfspektiften ele almasıdır. Bununla birikte mezhepler arası tartışmaları haiz müşkil olarak ele alınabilecek ayetlerin derinlemesine mülahaza edildiği naklin yanısıra aklî delillere başvurarak çözümlemelerin yapıldığı spesifik bir metindir. Çalışmamızın amacı olan müşkil bağlamındaki mülahazar literatürden kıyasla farklılıklar arz etmekle birlikte, kimi zaman dil çözümlemeleri, kimi zaman bağlam, kimi zaman da tarihsel bilgiler açısından değerlendirmelerle tezatlıklar izale edilmektedir. Tez giriş ve beş bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde literatürle ilgili kavramlar, müşkili gidermede müfessirin kullandığı yöntemler, müfessirin hayatı ve eserleri, ele alınmaktadır. Birinci bölümde Kur'ân'da önceki gelenekler hakkında çelişkili görünen bilgiler, ikinci bölümde kıssalarda ortaya çıkan çelişkiler, üçüncü bölümde soyut kavram ve durumların açıklanabilirliği, dördüncü bölümde eş-anlamlılık ve eş-seslilik açısından çelişkiler, beşinci bölümde aynı konudaki cümlelerin anlamca çelişmesi konuları müşkil bağlamında mütalaa edilmiştir.