Ubeydullah b. Muhammed es-Semerkandî'a Göre Akıl ve Nakil

ldiren ve kesin deliller ileri sürerek ~üpheyi ve hilafi delillerden geçersiz olanları ortadan kaldıran; aynı zamanda, mantık ilminin konularından birini te~kil etmekle birlikte, sadece din1 maksatlar için kullanılan cedell bir ilim olduğunu belirtmi~tir. 6 Kiltip Çelebi'ye göre, herhangi bir iddianın imkanlar elverdiği ölçüde müdafaası ya da çürütülmesi bu ilimle yapılabil­ diği için, esasında, bu, bir cedeli sözdür. Anla~ıldığına göre, o da, bu hususta, Ta~köprülü-zade ile aynı fikirdedir. Çağımızda, İzmirli-.İsmail Hakkı da, tıpkı Ta~köprülü-zade ve Kiltip Çelebi gibi, ilm-i hililf ile ilm-i cedel'in birbirlerine çok sıkı bir ~ekilde bağlı olduklannı, ilm-icedel'in madde, ilm-i hilafın is