Түрк тилиндеги текст
80/699) kader meselesini tartışmaya açmış, insanların fiillerinin kendi hür iradeleri ile meydana geldiğini söylemiştir. Ma’bed el-Cühenî’den sonra Gaylan ed-Dımaşkî (ö. 126/743) de Ma’bed’in görüşlerini savunmuştur. Mu’tezile’nin de bunlardan etkilendiğini ifade eden kaynaklar bulunmaktadır.3 Ayrıca Ca’d b. Dirhem (ö. 124/742) Kur’an’ın mahlûk olduğunu söyleyerek Allah’ın kelâm sıfatını kabul etmemiştir. Cehm b. Safvan (ö. 128/745-6) da Ca’d’ın takipçisi olarak sıfatlar konusunda ve rü’yetullah konusunda farklı fikirler beyan etmiştir.4 Hicri I. asırda yapılan tüm bu tartışmalar neticesinde II. asrın başlarında bu konulara farklı bakış açıları getiren Mu’tezile mezhebi doğmuştur. Kurucusu V