Türk dilindäki tekst
: Çelebi bu eseri, kendi döneminde artık kısır çekişmelere dönüşmüş dinî ve ilmî tartışmaları belli bir yöntem çerçevesinde yeniden ele almak ve bu vesileyle Osmanlı ilim hayatında gözlemlediği olumsuzlukların sebeplerine inerek mevcut durumu ıslah etmek üzere kaleme almıştır. Düşünceleri ve Tartışmalar Tarih yazarken duyguları bir yana bırakıp tarafsız kalmayı gerekli gören Çelebi, toplumun düzen ve devamı için ilmi bir vasıta kabul etse de yeni fikirler veya yenilikler peşinde bir düşünür değildir. O daha ziyade, yaşadığı dönemde veya daha önce ortaya çıkarak Osmanlı devlet ve toplum düzenini sıkıntıya sokan meselelerle uğraşmış, bunları çözmek için yoğun çaba sarf etmiştir. Bundan dolayı