Yükleniyor…
Yükleniyor…
Mâtürîdîlik
Mâtürîdîlik ve Hanefîlik tarihinin kronolojik haritası — sahâbe döneminden Osmanlı'ya uzanan ilmî süreç.
Mâtürîdî'nin yaşadığı dönem — kelâmın olgunlaşması.
| Tarih | Hanefîlik / Mâtürîdîlik |
|---|---|
h. 200–299 m. 848 | Ehl-i Sünnet akâidinin korunması Mâtürîdî için referans nokta oldu; Hanefî-Sünnî sentezi güçlendi. |
h. 200–299 m. 850 | Mâverâünnehir Hanefîleri sıfat meselesinde tefvîd ve tevîl tartışmalarına daldı. |
h. 200–299 m. 860 | Semerkant ve Buhara ilim merkezleri canlandı; Mâtürîdî hocalarından ders aldı. |
h. 200–299 m. 870 | Mâtürîdî hadis usûlüne hâkimdi; kelâmını naklî temele oturtmaya özen gösterdi. |
h. 200–299 m. 873 |
Mâtürîdî'nin imâmet anlayışı: akla ve sahâbe örneğine dayalı, Şîa'ya karşı polemik kalemi güçlü. |
h. 200–299 m. 875 | Mâtürîdî Semerkant'ta kendi kelâm sistemini kuruyordu; Mu'tezile'ye güçlü reddiyeler hazırladı. |
h. 200–299 m. 880 | İyâzî ve Rüstüfağnî gibi isimler Mâtürîdî'ye doğrudan etki etti; silsile sağlamlaştı. |
h. 200–299 m. 900 | Semerkant'ta Ebû Mansûr el-Mâtürîdî'nin eserleri şekillenmeye başladı. |
h. 200–299 m. 910 | Kitâbü't-Tevhîd: Mâtürîdî kelâmının temel metni. Sıfatlar, yaratma, nübüvvet ve imân ana konular. |
h. 200–299 m. 920 | Te'vîlâtü'l-Kur'ân bu yıllarda tamamlandı; kırk cilt (!) tefsir. |
h. 200–299 m. 929 | Mâtürîdî Semerkant'ta aynı dönemde benzer bir Sünnî kelâm çizgisi kuruyordu; iki ekol birbirinden bağımsız gelişti. |
h. 200–299 m. 935 | Mâtürîdî'nin kelâm sistemi: akıl-nakil dengesi, sıfatlar teorisi, imân-İslâm ayrımı, kader anlayışı. |