Türkçe Metin
Ebû Bekir Muhammed b. el-Yemân es-Semerkandî (ö. 268/881-2), hayatının tamamını Semerkand'da geçirmiş Hanefî bir âlimdir. Ulrich Rudolph, onu yaşadığı dönemin genel eğilimlerini temsil eden, ileriki nesil için doğrudan belirleyici olmamakla birlikte kendi çağında öne çıkan bir şahsiyet olarak değerlendirmektedir.
Birçok eseri hakkında yalnızca başlık düzeyinde bilgi mevcuttur: *K. el-Envâr* ve hadis ağırlıklı *K. el-İ'tisâm* içerik açısından yeterince bilinmemektedir. Bununla birlikte *K. er-Red ʿale'l-Kerrâmiyye* adlı eseri dikkate değer bir istisna oluşturmaktadır. Bu kitap, İbn Kerrâm'ın kendi yaşadığı dönemde ortaya çıktığı bir süreçte Kerrâmîlere yönelik bir kelâmî reddiyedir; Rudolph, metnin kelâm geleneğinde tartışma tarzında kaleme alındığını belirterek döneminin Semerkand âliminin nasıl akıl yürüttüğüne dair tek somut ipucunu sunduğunu ifade etmektedir. Eserin bir diğer önemli özelliği ise geç H. 3. yüzyıldan günümüze ulaşmayan tek teolojik metin olmasına karşın, sonraki dönemlerde tekrar başvurulan yegâne kaynak olmasıdır; Nesefî *Tebsîratü'l-edille*'de (1/164) bu esere atıfta bulunmaktadır. Bu durum, Kerrâmîlere karşı Hanefî savunmanın Mâtürîdî'den önce bile varlığını sürdürdüğünü kanıtlamaktadır.
Meâlimü'd-dîn adlı ikinci eseri ise Nesefî tarafından yanlışlıkla kelâm metni olarak nitelendirilmiş; günümüzde Meşhed'deki bir yazma nüshasından bilinmektedir. Rudolph, Nesefî'nin bu nitelendirmesinin isabetsiz olduğunu göstermiştir.
İngilizce Metin
Abū Bakr Muḥammad b. al-Yamān al-Samarqandī (d. 268/881-2) was a Ḥanafite scholar who apparently spent his entire life in Samarqand. Ulrich Rudolph describes him as representative of the third/ninth century's general tendencies in Transoxanian scholarship — not a major theologian for the following generation, but the most noteworthy Ḥanafite scholar to be mentioned from this period.
For most of his works we possess only titles: *K. al-Anwār* and the ḥadīth-focused *K. al-Iʿtiṣām* cannot be characterized in detail. His *K. al-Radd ʿalā al-Karramiyya* is a notable exception. This text, composed during Ibn Karrām's own lifetime, is a theological refutation of the Karrāmites; Rudolph notes that it seems to argue in the style of kalām, making it the one concrete indicator of how a Samarqandian scholar of this period reasoned theologically. More significantly, despite being a lost text, it is the only theological work from the late third/ninth century to have been referenced again in a later period — al-Nasafī cites it in his *Tabṣīrat al-adilla* (1/164). This demonstrates that Ḥanafite opposition to the Karrāmites predates al-Māturīdī.
His second known theological-adjacent work, *Maʿālim al-dīn*, survives in a Mashhad manuscript. Al-Nasafī incorrectly identified it as a kalām text; Rudolph demonstrates this identification is mistaken.